You are currently browsing the daily archive for July 4th, 2009.
Cho là một số nguyên tố,
là một số nguyên dương và
.
Định lí 2.- Nhóm nhân của một trường hữu hạn
là cyclic có bậc
.
Chứng minh. Nếu là một số nguyên dương, nhắc lại rằng
kí hiệu
-hàm Euler, nghĩa là số các số nguyên dương
mà nguyên tố cùng nhau với
(hay ảnh của nó trong
là một phần tử sinh của nhóm cyclic này). Dễ thấy rằng số phần tử sinh của nhóm cyclic cấp
bằng
.
Bổ đề 1.-Nếu là một số nguyên dương thì
. (Nhắc lại rằng ký hiệu
nghĩa là
là một ước của
).
Nếu là một ước của
, gọi
là nhóm con duy nhất của
có bậc
và
là tập các phần tử sinh của
. Vì mỗi phần tử của
sinh ra một trong các nhóm
nên
là hợp rời rạc của các
và chúng ta có
.
Bổ đề 2.-Cho là một nhóm hữu hạn bậc
. Gỉa sử rằng với mỗi ước
của
, tập các
của
sao cho
có nhiều nhất
phần tử. Khi đó
là một nhóm cyclic.
Cho là một ước của
. Nếu tồn tại
của
có bậc
, nhóm con
sinh bởi
là nhóm cyclic bậc
; từ giả thiết ta có tất cả các phần tử
của
mà
sẽ nằm trong
. Nói riêng, tất cả phần tử có bậc
đều là phần tử sinh của
và số các phần tử này bằng
. Như vậy, số các phần tử của
có bậc
là
hoặc
. Nếu nó bằng
với một giá trị
thì đẳng thức
chứng tỏ số phần tử của
nhỏ hơn
, vô lí! Nói riêng, có phần tử
của
có bậc
và
là một nhóm cyclic.
Định lí được suy ra từ Bổ đề
khi ta áp dụng nó với
và
; dễ thấy rằng phương trình
có bậc
, có nhiều nhất
nghiệm trong
.
Chú ý. Chứng minh trên chứng tỏ tổng quát hơn rằng, tất cả các nhóm con hữu hạn của nhóm nhân của một trường là cyclic.


Recent Comments